Tối qua người viết thấy ít nhất 7 nhóm bán hàng online trên Facebook có admin đăng status than khóc. Cả tuần nay tin đồn lan truyền khắp nơi: từ tháng tới hàng nhập trên 100 nghìn đồng sẽ đóng thuế. Không ai nói rõ cái nào là sự thật, cái nào chỉ là dự thảo. Không ai nói cái đau thật không phải mức thuế 12%. Là chi phí phải trả để khai báo từng đơn hàng nhỏ.

Đây không phải tin đồn. Ngày 8 tháng 9 năm 2026, Cục Hải quan chính thức công bố dự thảo sửa đổi ngưỡng miễn thuế hàng giá trị thấp, mở giai đoạn lấy ý kiến các bộ ngành và hiệp hội. Đây là sự thay đổi lớn nhất về chính sách thuế hàng nhập khẩu sau khi bãi miễn thuế GTGT đầu năm 2025, và cũng là động thái nằm trong xu hướng Vietnam low value import tax threshold change mà giới logistics đã bàn tán gần nửa năm qua.

Không có ai nói hết câu chuyện này. Các báo chính thống chỉ lặp lại con số ngưỡng mới, lý do chống thất thu, sân chơi bình đẳng. Không ai nói cho người bán nhỏ nghe: với đơn hàng dưới 500 nghìn đồng, chi phí khai báo sẽ lớn hơn cả số thuế bạn phải nộp.

Ngưỡng thuế cũ và mới: số liệu chính xác đến 14/9/2026

Trước hết làm rõ một điều: đến thời điểm bài viết này được đăng, dự thảo chưa được ban hành. Chưa có ngày áp dụng chính thức. Tất cả quy định dưới đây chỉ là đề xuất, vẫn có thể thay đổi trong quá trình lấy ý kiến.

Nếu được thông qua, quy tắc đơn giản đến tàn nhẫn: mọi gói hàng nhập khẩu có giá trị trên 100 nghìn đồng sẽ phải nộp thuế. Mọi gói hàng. Không còn ngoại lệ cho chuyển phát nhanh, không còn kẽ hở chia đơn hàng thành nhiều kiện nhỏ để lọt ngưỡng.

Cục Hải quan ước tính hiện nay mỗi tháng có từ 1,3 đến 1,9 tỷ USD hàng giá trị thấp đi qua cửa khẩu dưới chế độ miễn thuế. Con số này không nằm trong túi vài tập đoàn lớn. Nó nằm trong túi hàng trăm nghìn người bán online, mỗi người một điện thoại, một tài khoản sàn, một địa chỉ kho ở biên giới.

Đau thật không phải thuế. Là chi phí tuân thủ

Đây là điểm mà 99% các bài báo về chủ đề này không nói. Mọi người chỉ so sánh thuế suất 11,8% rồi tính giá hàng sẽ tăng khoảng 12%. Họ bỏ qua chi phí lớn nhất: chi phí để khai báo đơn hàng với hải quan.

Để dễ hình dung: bạn là người bán nhỏ, nhập một lô ốp lưng điện thoại trị giá 120 nghìn đồng từ Trung Quốc. Theo quy định mới, bạn phải đóng thuế nhập khẩu khoảng 14 nghìn đồng. Con số này nhỏ. Không ai chết vì 14 nghìn.

Nhưng để đóng khoản 14 nghìn đó, bạn phải khai bản tờ khai hải quan điện tử. Nếu bạn không có phần mềm cấp phép, không có nhân viên được đào tạo, bạn phải thuê dịch vụ khai báo bên thứ ba. Phí tối thiểu cho một tờ khai đơn giản hiện nay là từ 35 đến 80 nghìn đồng. Cộng thêm phí xử lý của đơn vị chuyển phát 25 nghìn đồng. Cộng thêm phí kiểm tra nếu hàng bị rút mẫu.

Tổng cộng: bạn phải trả thêm 70 nghìn đồng chi phí, để nộp 14 nghìn đồng thuế. Với đơn hàng trị giá 120 nghìn đồng, chi phí phát sinh đã bằng 70% giá trị hàng hóa. Biên lợi nhuận âm ngay từ lúc đóng gói.

Đây mới là cái chết của mô hình bán hàng xách tay. Không phải thuế. Là chi phí cố định theo lô. Doanh nghiệp lớn có hệ thống khai báo tự động, hợp đồng khối lượng lớn với hải quan, chi phí mỗi tờ khai rơi vào khoảng 2 đến 3 nghìn đồng. Người bán nhỏ thuê dịch vụ thì trả 50 nghìn. Cùng một luật, cùng một ngưỡng thuế, nhưng gánh nặng không chia đều.

Đây cũng là lý do thực tế không có ai chia nhỏ đơn hàng dưới 100 nghìn để lách thuế nữa. Chi phí khai báo cho mỗi đơn 90 nghìn đồng cũng đã làm lợi nhuận biến mất. Kẽ hở đóng hoàn toàn.

Ai thắng, ai thua nếu dự thảo được thông qua

Mọi chính sách đều có người thắng và người thua. Lần này ranh giới rất rõ:

• Thắng rõ ràng: Doanh nghiệp sản xuất trong nước. Họ đã than nhiều năm về việc hàng nhập qua sàn quốc tế được miễn thuế nên bán rẻ hơn 30-40% dù chất lượng tương đương. Sàn thương mại điện tử trong nước. Đơn vị logistics lớn có hệ thống khai báo tự động. Cơ quan thuế, giờ nhìn thấy toàn bộ luồng giao dịch nhỏ qua biên giới.
• Thua rõ ràng: Người bán nhỏ xách tay, dropship, order hộ. Họ sống hoàn toàn trên kẽ hở ngưỡng miễn thuế. Người tiêu dùng thu nhập thấp, nhóm thường mua đồ gia dụng, phụ kiện, quần áo bình dân dưới 1 triệu đồng. Đơn vị chuyển phát nhỏ không có hạ tầng hải quan.
• Không thắng không thua: Các sàn quốc tế lớn như Temu, Shein. Họ sẽ chỉ điều chỉnh giá hiển thị trên ứng dụng, cộng sẵn thuế và phí xử lý, tiếp tục bán bình thường. Khách hàng sẽ trả thêm tiền, nhưng thói quen mua hàng không đổi qua đêm.

Cũng cần nói rõ một hiểu lầm phổ biến: hạ ngưỡng thuế sẽ không dẹp được gian lận. Kinh nghiệm từ Indonesia, Ấn Độ cho thấy gian lận không biến mất. Nó chỉ dịch chuyển. Từ chia nhỏ đơn hàng sang khai sai mã hàng, ghi thấp trị giá, hoặc chuyển hàng qua kênh không chính thức. Cơ quan thuế thu được nhiều thuế hơn, nhưng cũng phải chi thêm rất nhiều tiền cho kiểm soát và kiểm tra. Cho đến nay chưa nước nào công bố bằng chứng rằng số thuế thu thêm lớn hơn chi phí hành chính phát sinh.

Dịch vụ xuất nhập khẩu ủy thác VietAviation: Giải pháp cho doanh nghiệp nhỏ

Khi ngưỡng miễn thuế biến mất, lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở việc biết lách luật. Nó nằm ở khả năng giảm chi phí tuân thủ thủ tục xuống mức thấp nhất có thể.

Với người bán nhỏ chưa có đội ngũ hải quan chuyên môn, giải pháp hiệu quả nhất hiện nay là gom đơn và ủy thác toàn bộ thủ tục xuất nhập khẩu cho đơn vị có giấy phép. VietAviation Cargo đang cung cấp gói dịch vụ tư vấn xuất nhập khẩu cho hơn 2.000 khách hàng bán hàng nhỏ và trung bình trên toàn quốc.

Dịch vụ áp dụng cho tất cả tuyến hàng, đặc biệt là tuyến nhập hàng từ Trung Quốc vốn chiếm trên 70% khối lượng hàng giá trị thấp nhập về Việt Nam hiện nay. Bạn có thể xem chi tiết quy trình và bảng giá cước tại trang dịch vụ xuất nhập khẩu ủy thác của VietAviation.

Người viết đã làm việc trong ngành logistics đủ lâu để biết một quy luật: khi quy tắc thay đổi, người sống sót không phải người lớn nhất. Là người điều chỉnh sớm nhất. Bây giờ đã đến lúc dừng nghĩ về cách lách ngưỡng thuế, và bắt đầu nghĩ về cách giảm chi phí thủ tục.

Bạn nên làm gì từ bây giờ với dịch vụ xuất nhập khẩu

Dự thảo vẫn đang trong giai đoạn lấy ý kiến. Theo thông lệ hành chính tại Việt Nam, nếu được thông qua văn bản sẽ có hiệu lực sớm nhất vào đầu quý 1 năm 2027. Bạn còn khoảng 3 đến 5 tháng để chuẩn bị. Không cần hoảng loạn. Cũng không nên ngồi đợi đến ngày cuối cùng.

Nếu bạn là người bán hàng online nhập hàng nhỏ:

• Bắt đầu tính lại chi phí trên mỗi mã hàng. Loại bỏ khỏi danh sách những mặt hàng có giá trị dưới 300 nghìn đồng, chúng sẽ không còn lợi nhuận sau khi cộng thuế và phí thủ tục
• Dừng chia nhỏ đơn hàng. Bắt đầu thực hành gom nhiều đơn cùng ngày thành một lô nhập lớn
• Đừng mua tồn kho hàng lớn trước khi có văn bản chính thức. Rủi ro thay đổi quy định vẫn còn rất cao
• Tìm hiểu và thử dịch vụ ủy thác hải quan trước khi luật thay đổi. Đừng đợi đến tháng 12 mọi người cùng đổ xô đi làm thủ tục

Nếu bạn là người tiêu dùng thường mua hàng qua sàn quốc tế:

• Không cần tranh thủ mua loạn cả lên. Sẽ không có ngày “từ mai giá tăng gấp đôi”. Mọi sự thay đổi sẽ diễn ra từ từ
• Bắt đầu thói quen so sánh giá hàng nhập và hàng nội địa. Sau khi ngưỡng thuế thay đổi, sự chênh lệch giá sẽ thu hẹp đáng kể với đa số mặt hàng phổ thông
• Những mặt hàng dưới 150 nghìn đồng sẽ tăng giá nhiều nhất. Mặt hàng trên 2 triệu đồng gần như không thay đổi giá

Cánh cửa miễn thuế đã mở gần 12 năm. Suốt thời gian đó cả một thế hệ người bán nhỏ lớn lên trên chính sách này. Bây giờ cánh cửa đang khép. Không ai có thể dừng nó. Xu hướng siết chặt ngưỡng miễn thuế hàng giá trị thấp đang diễn ra trên toàn thế giới, và Việt Nam không phải ngoại lệ.

Bạn không cần phải chết dưới sự thay đổi này. Bạn chỉ cần điều chỉnh sớm hơn người khác. Đừng nghe tin đồn. Đừng tin những bài báo tiêu đề gây sốc. Theo dõi văn bản chính thức từ Cục Hải quan. Đếm tiền của mình. Và chuẩn bị.

Nguồn thông tin: Thông báo công khai Cục Hải quan ngày 8/9/2026, báo cáo VnEconomy, Tuổi Trẻ, tài liệu tham khảo quy trình xuất nhập khẩu hải quan VietAviation Cargo. Dữ liệu cập nhật đến 14/9/2026. Eric Dương Logistics