THỦ TỤC XUẤT KHẨU ĐỒ THỦ CÔNG MỸ NGHỆ SANG MỸ

Việt Nam là đất nước có bản sắc văn hóa dân tộc nổi bật. Văn hóa dân tộc được thể hiện thông qua nhiều hình thức. Trong đó các làng nghề làm đồ thủ công mỹ nghệ là nơi tạo ra các tác phẩm mang đầy văn hóa Việt Nam. Không chỉ là tiêu thụ sản phẩm để thu về doanh thu mà việc xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ truyền thống còn mang ý nghĩa lan rộng nét văn hóa nước nhà. Trong bài viết này, VietAviation sẽ cung cấp cho bạn kiến thức tổng quan về thủ tục xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ sang Mỹ. Một thị trường ưa chuộng sản phẩm thân thiện với môi trường và các sản phẩm đồ thủ công mỹ nghệ văn hóa nghệ thuật.

Nội dung chính

I. Tổng quan thị trường đồ thủ công mỹ nghệ xuất khẩu

1. Ngành công nghiệp đồ thủ công mỹ nghệ tại Việt Nam

Số lượng làng nghề đồ thủ của Việt Nam

XEM THÊM: DỊCH VỤ CHUYỂN PHÁT NHANH HÀNG ĐI MỸ

Hiện nay, Việt Nam có số lượng lớn làng nghề thủ công truyền thống. Theo thống kê có tổng hơn 5400 làng nghề thủ công truyền thống tại nước ta. Trong đó, được biết có khoảng 1900 làng có hoạt động sản xuất ổn định hàng năm. Các làng nghề này không chỉ duy trì văn hóa nghệ thuật của Việt Nam mà nó còn tạo ra hàng triệu việc làm. Con số theo thống kê có trên 1,5 triệu lao động đang làm việc tại các làng nghề này. Điều đó giúp đóng góp rất lớn vào kim ngạch xuất khẩu. Không chỉ vậy mà nó còn giúp bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.

Sản lượng và giá trị kim ngạch xuất khẩu hàng năm

Sản lượng và giá trị kim ngạch được thống kê mỗi năm cho thấy con số đang dần tăng trưởng. Vào năm 2023, kim ngạch xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ đạt khoảng 1,8 tỷ USD. Đến năm 2024, con số đã đạt khoảng 2 tỷ USD, chiếm gần 3% tổng giá trị xuất khẩu nhóm ngành công nghiệp nhẹ. Trong đó, Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất. Thị trường Mỹ chiếm gần 35-40% thị phần hàng thủ công xuất khẩu từ Việt Nam. Cho thấy sự ưa chuộng các sản phẩm thủ công tại thị trường này.

Các nhóm sản phẩm thủ công chủ lực

Đồ thủ công mỹ nghệ được xuất khẩu gồm có các nhóm sản xuất chủ lực như là:

Mây tre đan, cói, gỗ mỹ nghệ
Đồ gốm sứ, thủy tinh, sờn mài, vải thêu, đan lát
Đồ handmade trang trí nội thất, quà tặng, phụ kiện thời trang

Trong đó, các sản phẩm thủ công thân thiện với môi trường được ưa chuộng nhất. Do thị trường Mỹ và Châu Âu rất khắt khe về tiêu chuẩn “xanh”. Họ đặt môi trường và bảo vệ môi trường lên hàng đầu.

2. Xu hướng tiêu dùng sản phẩm thủ công tại Mỹ

Tăng trưởng nhu cầu về đồ handmade

Đồ thủ công mỹ nghệ rất được ưa chuộng tại thị trường Mỹ. Theo khảo sát thị trường vào năm 2024, có khoảng 71% người tiêu dùng Mỹ cho biết họ ưu tiên sử dụng sản phẩm thủ công truyền thống. Trong đó có khoảng 63% người tiêu dùng sẵn sàng chi trả cao hơn cho các sản phẩm có giá trị văn hóa và tính độc bản. Họ trân trọng những sản phẩm mang bản sắc dân tộc riêng và họ sẵn sàng chi số tiền lớn hơn để mua được những sản phẩm này.

Người tiêu dùng Mỹ ưu tiên sản phẩm eco-friendly

Bên cạnh đó, người tiêu dùng Mỹ ưa chuộng các sản phẩm eco-friendly. Họ sử dụng nhiều các sản phẩm làm từ vật liệu tái chế, tự nhiên. Một phần sản phẩm này sẽ rẻ hơn so với các sản phẩm mới. Một phần sử dụng lại các tài nguyên được tái chế sẽ giúp bảo vệ môi trường hơn. Đồng thời các tổ chức như EPA (Environmental Protection Agency) và xu hướng ESG cũng khuyến khích mọi người sử dụng hàng “xanh”. Do đó các sản phẩm thủ công, nguyên liệu thân thiện với môi trường trở thành những món hàng hot hit.

Tác động từ thương mại điện tử

Yếu tố cuối cùng giúp đồ thủ công mỹ nghệ của Việt Nam bán chạy hơn đó là thương mại điện tử. Ngày nay, các nền tảng như Amazon Handmade, Etsy, Faire đã giúp mở rộng kênh phân phối trực tiếp từ Việt Nam đến với người tiêu dùng Mỹ. Khi tham gia vào các sàn TMĐT, nhiều doanh nghiệp đồ thủ cộng mỹ Nghệ đã tăng trưởng doanh số lên 20-30%. Bên cạnh đó xu hướng dropshipping và D2C (Direct to Consumer) cũng giúp mở rộng cơ hội cho các làng nghề nhỏ.

Xem thêm Vận chuyển hàng không quốc tế hàng thủ công mỹ nghệ

II. Phân loại các mặt hàng đồ thủ công mỹ nghệ xuất khẩu

Có rất nhiều loại sản phẩm được sản xuất từ các mặt hàng thủ công. Trong đó mỗi loại đều có những đặc tính khác nhau. Tùy vào nhu cầu của người tiêu dùng sẽ có các sản phẩm khác nhau để đáp ứng. Khi xuất khẩu sang Mỹ, bạn cần nắm rõ hàng hóa bạn xuất khẩu đi là loại nào. Từ đó để chuẩn bị các giấy tờ hồ sơ, đóng gói đạt chuẩn để bảo đảm xuất khẩu thành công.

1. Đồ thủ công bằng gỗ, tre, nứa

Các đồ thủ công mỹ nghệ được sản xuất bởi chất liệu chủ yếu là gỗ thông, gỗ cao su, tre, nứa.

Đồ nội thất nhỏ: kệ sách, ghế đơn, bàn trà mini
Đồ trang trí: khung ảnh, đèn bản, chậu cây, khay gỗ
Vật phẩm gia dụng: muỗng, đũa, thớt, hộp đựng gia vị

2. Sản phẩm thủ công bằng gốm, sứ, thủy tinh

Các sản phẩm thủ công có thiết kế đạm bản sắc văn hóa Việt. Xuất xứ chủ yếu từ các làng nghề như Bát Tràng (Hà Nội), Chu Đậu (Hải Dương), Biên Hòa (Đồng Nai).

Gốm sứ trang trí: bình hoa, đèn ngủ, tượng nhỏ
Đồ dùng nhà bếp: chén, bát, ly sứ, hữ đựng
Đồ decor cao cấp: chụp đèn thủy tinh, gạch lát trang trí

3. Đồ handmade từ chất liệu tái chế và tự nhiên

Các đồ handmade được sản xuất bởi những vật liệu tái chế và tự nhiên. Đây là các sản phẩm xanh, thân thiện với môi trường.

Túi, ví, giỏ làm bằng vải linen, bông thô, lục bình
Hộp quà, đồ lưu niệm từ giấy tái chế, giấy kraft
Phụ kiện như vòng tay, dây chuyền, móc khóa bằng gỗ vụn, nhựa tái sinh

III. Thủ tục xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ sang Mỹ

1. Chuẩn bị hồ sơ xuất khẩu đầy đủ

Quá trình xuất khẩu sang Mỹ cần chuẩn bị kỹ lượng các loại giấy tờ để xuất khẩu thành công.

Dưới đây là các loại giấy tờ bắt buộc phải có khi xuất khẩu hàng hóa. Hàng hóa xuất khẩu nhanh chóng hay chậm trễ là do các loại giấy tờ mà bạn chuẩn bị.

Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice)
Hợp đồng thương mại (Sales Contract)
Phiếu đóng gói (Packing List)
Mã vận đơn (Bill of Lading)

Dưới đây là các giấy tờ bổ sung tùy vào mặt hàng mà bạn xuất khẩu. Tùy vào từng loại sản phẩm mà sẽ có các loại giấy tờ yêu cầu thêm.

Chứng nhận xuất xứ (xuất khẩu sang Mỹ cần sử dụng C/O from B)
Phiếu hun trùng (fumigation certificate) áp dụng cho đồ gỗ, mây tre nứa
Chứng nhận kiểm dịch thực vật động vật
Chứng nhận IPPC cho pallet gỗ

Xem thêm Xuất khẩu hàng hóa cần những loại giấy tờ gì?

2. Khai báo và thông quan hải quan

Đồ thủ công mỹ nghệ khi xuất khẩu sang Mỹ cần làm thủ tục khai báo hải quan. Quy trình khai báo hải quan được thực hiện đơn giản thông qua việc khai báo điện tử trên hệ thống. Hệ thống mang tên VNACCS/VCIS hoặc ECUS5-VNACCS, đây là hệ thống lưu trữ toàn bộ thông tin xuất nhập khẩu hàng hóa của nước ta. Nếu bạn xuất khẩu theo kinh doanh thì chọn mã loại hình là E42. Nếu xuất khẩu theo hình thức gửi mẫu, biếu tặng thì chọn mã loại hình là E54.

Sau khi khai báo hải quan, hải quan sẽ kiểm tra thông tin hàng hóa của bạn và bắt đầu phân luồng. Đối với hàng hóa được phân luồng màu xanh là tự động thông quan. Hàng hóa phân luồng màu vàng là kiểm tra hồ sơ giấy. Hàng hóa phân luồng màu đỏ là kiểm hóa thực tế hàng hóa.

Hàng hóa sau khi được thông quan sẽ được phát hành vận đơn và xác nhận thanh toán. Với phương thức thanh toán qua ngân hàng cần phải chuẩn bị đầy đủ chứng từ để nhận tiền.

Xem thêm Quy trình khai báo hải quan chi tiết

3. Yêu cầu đặc biệt từ Mỹ khi nhập khẩu sản phẩm thủ công

Khi xuất khẩu sang Mỹ bạn cần nắm rõ các yêu cầu tiêu chuẩn hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ. Việc nắm rõ các quy định này để giúp hàng hóa của bạn được thông quan nhanh hơn và tránh trường hợp bị trả về.

Đạo luật Lacey Act (đối với sản phẩm từ gỗ)

Đối với đồ thủ công mỹ nghệ được sản xuất từ gỗ. Cần phải nắm rõ Đạo luật Lacey Act của Mỹ. Đạo luật này yêu cầu khai báo cụ thể tên loại gỗ, nguồn gốc và lượng gồ sử dụng. Nếu sản phẩm thủ công của bạn không đáp ứng tiêu chuẩn có thể bị thu hàng hoặc phạt tiền.

Yêu cầu về an toàn nguyên liệu

Với thị trường yêu cầu khắt khe như Mỹ, các sản phẩm khi được nhập vào phải đảm bảo an toàn. Thị trường Mỹ yêu cầu các sản phẩm có tiếp xúc với da người phải chứng minh không gây dị ứng hoặc độc tính.

Đăng ký chứng nhận FDA (Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ)

Đối với các đồ thủ công mỹ nghệ thường sẽ không bắt buộc giấy chứng nhận này. Tuy nhiên các sản phẩm gốm sứ dùng để ăn uống có thể sẽ được yêu cầu kiểm định.

Xem thêm Sự thật gửi hàng đi Mỹ bao thuế là như thế nào?

IV. Mã HS và quy định vận chuyển đồ thủ công mỹ nghệ

1. Các mã HS thường dùng cho hàng thủ công

Một số mã số HS thường được sử dụng trong các sản phẩm đồ thủ công mỹ nghệ bao gồm:

HS 460211: Giỏ, thảm, rổ, vật dụng trang trí thủ công bằng mây, tre
HS 44201000: Đồ trang trí, tượng gỗ, đồ gia dụng nhỏ, vật dụng handmade từ gỗ
HS 69141000: Đĩa, lọ, bình, chậu cảnh được làm từ gốm sứ gia dụng
HS 9602000: Sơn mài, tranh, quà lưu niệm
HS 680223: Các loại sản phẩm bằng đá dùng để trang trí hoặc trưng bày

Lưu ý mã số HS có thể thay đổi tùy theo thành phần nguyên liệu và mục đích sử dụng. Do đó trước khi xuất khẩu hàng hóa cần xác định mã HS với cơ quan hải quan hoặc đơn vị tư vấn xuất khẩu. Mọi bước trong quy trình xuất khẩu hàng hóa đều phải được thực hiện chỉn chu để hàng hóa được xuất khẩu nhanh chóng.

Xem thêm Mã HS là gì? Cách xác định mã HS chính xác cho hàng hóa

2. Các quy định về đóng gói, ghi nhãn, vận chuyển

Đồ thủ công mỹ nghệ khi được xuất khẩu sang Mỹ phải đạt chuẩn về quy định đói gói, nhãn dán và vận chuyển.

Trong đó nhãn dán được yêu cầu phải ghi bằng tiếng anh. Trên đó phải có đầy đủ thông tin bao gồm tên sản phẩm, thành phần chính, nước sản xuất (made in VietNam) và hướng dẫn sử dụng nếu cần. Sau đó phải dán mã vạch (barcode) nếu sản phẩm của bạn được bán trên sàn thương mại điện tử.

Về đóng gói hàng hóa, các sản phẩm thủ công mỹ nghệ nên được dùng pallet hóa để dễ vận chuyển. Việc sử dụng pallet hóa để hàng hóa bốc dỡ nhanh và giảm thiểu rủi ro hư hỏng. Nếu sử dụng pallet gỗ, bạn cần lưu ý phải tuân thủ tiêu chuẩn IPPC. Pallet gỗ của bạn phải có dấu xác nhận ISPM 15 để xác nhận đã hun trùng đúng quy chuẩn quốc tế.

Vận chuyển hàng hóa sang Mỹ có thể gửi đi bằng đường hàng không hoặc đường biển. Tùy vào nhu cầu gửi hàng với khối lượng hàng hóa và thời gian giao hàng. Bạn nên sử dụng container FCL (full container load) để tiết kiệm chi phí nếu vận chuyển số lượng hàng hóa lớn. Hoặc sử dụng LCL (less than container) để gom hàng và vận chuyển số lượng hàng hóa ít hơn.

Xem thêm Quy cách đóng gói hàng hóa

V. Những lưu ý quan trọng khi xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ

1. Tránh sử dụng các nguyên liệu cấm hoặc hạn chế để sản xuất sản phẩm thủ công

Khi xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ sang Mỹ, nên tránh các mặt hàng bị cấm hoặc hạn chế.

Nên lưu ý tránh sử dụng các nguyên liệu từ gỗ hiếm. Các loại gỗ quý khi xuất khẩu, nếu không có giấy tờ hợp pháp sẽ dễ bị vi phạm quy định CITIES. Các loại gỗ có thể kể tên như là gỗ trắc, cẩm lai, giảng hương. Bên cạnh đó cũng nên hạn chế sử dụng nguyên liệu là động vật hoang dã vì như vậy dễ mắc phải các quy định về bảo vệ động thực vật.

Các bản thiết kế của các sản phẩm đồ thủ công mỹ nghệ nên được đăng ký bản quyền. Đảm bảo không sao chép các kiểu dáng, mẫu mã của sản phẩm khác. Vì thị trường Mỹ rất nghiêm ngặt trong luật sở hữu trí tuệ. Do đó các sản phẩm có dấu hiệu là sản phẩm copy hoặc sao chép sẽ bị từ chối nhập khẩu ngay lập tức.

2. Gợi ý chiến lược tiếp cận thị trường Mỹ cho sản phẩm handmade

Để sản phẩm đồ thủ công mỹ nghệ của bạn được tiếp cận nhiều người tiêu dùng Mỹ, bạn cần phủ sóng sản phẩm của mình nhiều hơn. Nên tham gia các hội chợ quốc tế tại NY NOW, Las Vegas Market, American Craft Council Shows để gặp gỡ nhiều nhà phân phối. Bên cạnh đó việc tham gia các sự kiện này giúp bạn nắm bắt xu hướng của người tiêu dùng. Bên cạnh đó nên đưa các sản phẩm đồ handmade của bạn lên sàn thương mại điện tử để thuận tiện cho việc bán lẻ.

Để hoạt động thuận lợi trong thị trường Mỹ, bạn cần tìm các đối tác chuyên nhập khẩu hàng thủ công. Hoặc hợp tác buôn bán cho các chuỗi cửa hàng tại Mỹ. Có thể tìm thấy đối tác nhà phân phối tại Mỹ thông qua các hiệp hội ngành hàng. Hoặc thông qua các thương vụ Việt Nam tại Mỹ để kết nối với các đối tượng này.

VI. Giải pháp hỗ trợ xuất khẩu đồ thủ công mỹ nghệ cùng VietAviation

VietAviation là đơn vị vận chuyển quốc tế uy tín chất lượng. VietAviation nhận vận chuyển qua hơn 200 quốc gia, trong đó đẩy mạnh ở tuyến Trung Quốc và Mỹ. VietAviation nhận vận chuyển đa dạng các loại mặt hàng, từ hàng thông thường đến hàng khó vận chuyển. VietAviation cung cấp đa dạng hình thức vận chuyển đảm bảo phù hợp với mọi nhu cầu của khách hàng. Hàng hóa được vận chuyển đến nơi với tốc độ nhanh chóng và cước phí cạnh tranh trên thị trường.

Chúng tôi đã hỗ trợ xuất khẩu hàng hóa cho rất nhiều khách hàng tại Việt Nam. Sự hài lòng của khách hàng luôn là yếu tố chúng tôi đặt lên hàng đầu. Đảm bảo mỗi đơn hàng đều cung cấp dịch vụ tốt nhất cho khách hàng. Với kinh nghiệm xuất nhập khẩu nhiều năm, chúng tôi nắm rõ quy trình thủ tục thông quan và quy định nhập khẩu của các nước. Do đó việc nhập xuất khẩu hàng hóa trở nên dễ dàng hơn từ khi có sự xuất hiện của VietAviation.

Nếu bạn có nhu cầu xuất khẩu hàng hóa, hãy liên hệ với chúng tôi. Rất nhiều ưu đãi hấp dẫn dành cho bạn khi sử dụng dịch vụ lần đầu tiên. Được đồng hành cùng bạn trong quá trình xuất khẩu là niềm vinh hạnh của chúng tôi.